مهستان؛ خاطرات عزت‌الله سحابی: پس از بحثهای متعددی که در جلسات شورای طرحهای انقلاب پیرامون قانون اساسی انجام شد، سرانجام اختیارات رئیس جمهور کاهش پیدا کرد و دز مقابل چون نخست‌وزیر در مقابل مجلس مسئول بود، اختیارات وی را افزایش دادند تا اگر مجلس از اقدامات دولت و قوه مجریه ناراضی بور بتواند نخست وزیر را تغییر دهد.
طرح قانون اساسی پس از تصویب، از سوی دولت به شورای انقلاب ارائه شد. از اواسط اردیبهشت ۱۳۵۸ تا اواخر خرداد ماه در شورای انقلاب، متن پیشنهادی قانون اساسی مورد بررسی جدی و عمیق قرار گرفت و تغییرات نسبتا مهمی در آن به عمل آمد.
مهمترین تغییرات هم در زمینه اصول اقتصادی قانون اساسی بود که تا حدودی چپ‌گرایانه‌تر شد.
به عنوان نمونه در مورد مالکیت، اساس مالکیت را بر کار قرار دادند. که همین مسئله در آن دوران مورد اعتراض مجامع روحانی و غیرروحانی قرار گرفت.
بیشتر از این خاطرات بخوانید: تدوین قانون اساسی (بخش اول)
همچنین اقتصاد ایران را بر سه بخش دولتی، تعاونی و خصوصی قرار دادند که بخش عمده و اساسی اقتصاد را دولتی خوانده بود. در اکثریت اصول قانون هم، در پایان عبارات اصل مزبور، یک عبارتی با عنوان طبق موازین اسلامی اضافه کردند.
یکی از تغییرات مهمی که در شورای انقلاب در طرح پیشنهادی قانون اساسی بعمل آمد، پیشنهاد مرحوم بهشتی در خصوص شرایط انتخاب رئیس جمهور و نخست‌وزیر بود که به پیشنهاد ایشان چنین قید شد که هر ایرانی مسلمان در انتخابات ریاست جمهوری می‌تواند خود را نامزد کرده و در صورت کسب آرای لازم، رئیس جمهور خواهد شد.
در این پیشنهاد مرحوم بهشتی قید «مرد بودن» و «شیعه بودن» نیامده بود.
در مورد شرایط نخست‌وزیر هم همین نظر را مطرح کردند. عدم دو قید مذکور به طور کاملا اگاهانه بود نه از روی فراموشی یا سهل‌انگاری.
مرحوم بهشتی در جلسات شورای انقلاب مطرح می‌کرد که ما مدرک داریم که زن می‌تواند قاضی شود. تغییر دیگر هم در مورد ترکیب و تعداد اعضای شورای نگهبان بود. در متن ارائه شده به شورای انقلاب، تعداد اعضای شورای نگهبان دوازده نفر، متشکل از شش فقیه و شش حقوقدان، پیش‌بینی شده بود.
مرحوم بهشتی با این استدلال که برای رای گیری باید فرد باشد، پیشنهاد کرد یک نفر از فقهای شورای نگهبان کم شود ولی این قید را هم اضافع کردند که قوانینی به تایید شورای نگهبان می‌رسد که در میان اکثریت تایید کننده حداقل یک‌نفر از فقها وجود داشته باشد…
برگرفته از کتاب نیم قرن خاطره و تجربه
خاطرات عزت‌الله سحابی
