مهستان؛ سجاد شجاعی: در طول سه دهه گذشته نقش سپاه در تمام عرصه‌های نظامی، امنیتی، سیاسی و اقتصادی مدام در حال پررنگ تر شدن بوده که این موضوع همواره مورد انتقاد شدید جناح‌های اصلاح‌طلب و میانه‌روی درون حاکمیت واقع می‌شد.
حضور سپاه در عرصه‌های اقتصادی، زمین رقابت را بین این نهاد قدرتمند با بخش خصوصی بسیار ناعادلانه کرده بود و حضورش در سیاست منجر به مانعی جدی بر سر اصلاحات سیاسی در همه این سال‌ها شده بود. حتی شکل گیری سازمان اطلاعات سپاه بعنوان نهادی موازی با وزارت اطلاعات هم در برخی موارد باعث رقابت این دو نهاد و تحلیل‌های متفاوت در موضوعات امنیت ملی و برخورد با جریان‌های سیاسی مختلف بوده، که منجر به عدم وحدت رویه در این حوزه مهم در کشور شد.
مخالفین جمهوری اسلامی معتقدند سپاه نقش اصلی در سرکوب اعتراضات مردمی را داشته و اقدامات این نهاد را در راستای ایجاد فضای رعب و وحشت در داخل میدانند. اما استراتژی سپاه در این سال‌ها به خدمت گرفتن تمام امکانات کشور برای میدان بود و این موضوع در فایل صوتی منتشر شده سال‌های قبل، از محمدجواد ظریف به‌خوبی تشریح شد. سپاه به دنبال تثبیت قدرت نظام در میدان و ایجاد توازن مورد دلخواه خود بود تا دشمنان جمهوری اسلامی و رقبای منطقه‌ای ایران با فهم و پذیرش قدرت ایران و توازن جدید با ایران تعامل و دیپلماسی داشته باشند و روابط کشورهای منطقه و جهان با ایران بر این مبنا باز تعریف شود.
برای این پروژه سپاه نیاز داشت تا امکانات مالی و نفوذ بیشتری نسبت به بودجه متعارف و نفوذ محدود نظامی خود در عرصه‌های اقتصادی و سیاسی داشته باشد تا بتواند با دست بازتری پروژه خود را پیش برد.
حضور سپاه در عرصه‌های سیاسی، سازندگی و اقتصادی هرچند بسیار انتقاد برانگیز بود و اشکالات زیادی به آن وارد است، اما ظاهراً این نهاد برآمده از انقلاب ۵۷ را در مسیر عملگرایی و واقع‌بینی در حکمرانی رسانده.
رأی مثبت تمامی ارکان نظامی و مشخصاً سپاهی سابق و فعلی عضو شورای عالی امنیت ملی به مذاکره مستقیم با امریکا و پذیرش تفاهم‌نامه ۶۰ روزه در این شورا، همچنین سخنان روز گذشته سردار جوانی مبنی بر گرفتن اذن مذاکرات از رهبری و عدم مخالفت ایشان با مذاکرات نشان می‌دهد این نهاد ایدئولوژیک، الزامات حکمرانی را درک کرده و بر این مبنا امروز در مقابل جریان تندروی ضد مذاکره و توافق تمام قد ایستاده و یکی از فرماندهان سابق و سیاسیون پرنفوذ فعلی در ساختار قدرت هم سکاندار تیم مذاکراتی جمهوری اسلامی شده.
هنوز برای اظهار نظر در مورد نتیجه مذاکرات و این نقش‌آفرینی مستقیم سپاه در عرصه دیپلماسی خیلی زود است اما فارغ از اینکه نتیجه چه باشد، بنظر می‌رسد امروز با عملگراترین ورژن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از بدو تأسیس آن مواجهیم.
