مهستان؛ محور اصلی و حقیقی جنگ، جبهه جنوب بود که خود به سه جبهه تقسیم می‌شد؛ جبهه شمالی خوزستان، جبهه میانی خوزستان، جبهه جنوبی خوزستان.
در جبهه شمالی خوزستان لشکر ۱۰ زرهی ارتش عراق عملیات خود در این جبهه را از محور عملیاتی علی‌غربی _ حمرین _ روبوط _ عین‌خوش آغاز کرد.
این لشکر قصد داشت با رسیدن به پل نادری از رودخانه کرخه عبور کند و با قطع راه ارتباطی اهواز _ تهران، پایگاه هوایی دزفول را تصرف و سپس شهرهای اندیمشک و دزفول را اشغال کند. در محور عین خوش، تیپ ۲ زرهی دزفول آرایش گرفته بود، ولی حضور واحدهای این تیپ مانع از پیشروی ارتش عراق نشد.
لشکر ۱۰ زرهی عراق به‌راحتی پادگان عین‌خوش را اشغال کرد و تا پل نادری بر روی رودخانه کرخه پیشروی کرد.
تیپ ۲ دزفول در حالی که ۸۰ دستگاه تانک در اختیار داشت، به جای اتخاذ مواضع جدید در تپه‌های علی گره‌زد، حدود ۸۰ کیلومتر از مرز و سپس از عین‌خوش تا شرق رودخانه کرخه عقب‌نشینی کرد.
ارتش عراق در ادامه تهاجم از این محور، ظرف ۵ روز خود را به پل نادری و کنار رودخانه کرخه رساند.
بیشتر بخوانید: اهداف عملیاتی، سازماندهی و محورهای اصلی تهاجم ارتش عراق
محور بعدی تهاجم ارتش عراق بر عهده لشکر ۱ مکانیزه بود. این لشکر حرکت خود را از مسیر مرز فکه _ برقازه _ چنانه _ ارتفاعات ابوصلیبی خات شروع کرد.
سپس با تصرف دشت عباس و عین‌خوش در شمال غربی استان خوزستان، خود را به رودخانه کرخه در غرب شهر شوش رساند. در ۳ روز اول تهاجم عراق، گروه رزمی زرهی ۳۷ شیراز به فرماندهی سرگرد رامین که در محور فکه آرایش گرفته بود، به‌خوبی مقاومت کرد.
این گروه رزمی با استعدادی در حدود ۲ گردان در شیخ‌قندی واقع در غرب تپه‌های برقازه به اتفاق گروه‌های رزمی ۱۳۸ و ۱۴۱ پیاده اعزامی از لشکر ۲۱ حمزه تا روز پنجم مهر ماه ۵۹ حضور داشتند.
گروه رزمی ۳۷ پس از عقب‌نشینی تیپ ۲ لشکر ۹۲ زرهی ارتش که موجب بسته شدن مسیر تدارکاتی و عقبه در سه‌راهی قهوه‌خانه شد، به ناچار تانک‌ها، نفربرها، سلاح‌ها و تجهیزاتشان را جا گذاشتند و عقب‌نشینی کردند.
باقیمانده این گروه رزمی در روز ۶ مهر ماه در شرق رودخانه کرخه مستقر شدند.
در همین روز پایگاه چهارم شکاری دزفول که دارای ۱۰۷ خلبان بود، تعداد ۳۷۸ پرواز عملیاتی در حمایت از تیپ۲ زرهی و گروه رزمی ۳۷ انجام داد.
طی بمباران‌های انجام شده علیه واحدهای لشکر ۱۰ زرهی ارتش عراق به میزان ۶۹۸۸۰۰ پوند مهمات هوایی مصرف شد و تعداد ۵ فروند هواپیمایی F-۵ منهدم و ۵ خلبان آنها نیز شهید شدند…
برگرفته از کتاب روند جنگ ایران و عراق
حسین علایی
